Macro

11
01

Ο οδηγός φορτηγού: ένα σύμβολο υπό εξαφάνιση;

Σύμφωνα με έκθεση της Μόργκαν Στάνλεϊ, που δημοσιεύτηκε το 2013 (4), οι οδηγοί που εργάζονται στα λιμάνια, όπως είναι εκείνοι της XPO Logistics, θα είναι οι πρώτοι που θα αντικατασταθούν από φορτηγά χωρίς οδηγό. Εν συνεχεία, «μεταξύ 2020 και 2025» θα κάνουν την εμφάνισή τους τα αυτόνομα φορτηγά επιπέδου 4, ικανά να κινούνται μόνα τους αλλά σε τμήματα δρόμων που θα έχουν προηγουμένως χαρτογραφηθεί, και με ένα άτομο σε κάθε φορτηγό για την περίπτωση προβλήματος. Η χρήση των πλήρως αυτόνομων οχημάτων, του επιπέδου 5, θα γενικευθεί «περίπου το 2030». «Οι χρήσεις σε κλειστό κύκλωμα, όπως στα λιμάνια, θα είναι οι πρώτες, έπειτα θα ακολουθήσουν διαδρομές σε αυτοκινητοδρόμους και τέλος η χρήση σε μεικτές ζώνες, δηλαδή και σε αστικές περιοχές και σε αυτοκινητοδρόμους», προέβλεπε η Μόργκαν Στάνλεϊ, η οποία υπολόγιζε τις εξοικονομήσεις από την αυτοματοποίηση του τομέα σε 168 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως: 70 δισεκατομμύρια από την κατάργηση του εργατικού δυναμικού, 36 δισεκατομμύρια από έξοδα ατυχημάτων που αποφεύχθηκαν (5), άλλα 35 από την οικονομία καυσίμου και τέλος άλλα 27 από την «αύξηση της παραγωγικότητας». Κάποιοι άλλοι οικονομικοί αναλυτές φαίνονται ακόμη πιο αισιόδοξοι. Η έκθεση της Μόργκαν Στάνλεϊ τοποθετεί τους οδηγούς φορτηγών με leasing, όπως είναι εκείνοι του Λονγκ Μπιτς, στην κορυφή του καταλόγου των θυμάτων της απορρύθμισης του τομέα των μεταφορών. «Δεν θα γίνει ποτέ», θέλει να πιστεύει ο Άντρεϊ Χαρτ, που οδηγεί βαρέα φορτηγά εδώ και δεκαεπτά χρόνια. «Τa πράγματα είναι ήδη τόσο επικίνδυνα στους δρόμους… Τα κομπιούτερ δεν έχουν μάτια. Με τις κάμερες, κάθε μέρα υπάρχουν άσχημες εκπλήξεις.» Τον λόγο παίρνει ο Τζέραλντ Ντάνιελς, με κόμμωση ράστα που φτάνει μέχρι τους γοφούς του και γυαλιά ηλίου: «Και βέβαια θα γίνει», λέει κατηγορηματικά. «Στον τερματικό σταθμό των κοντέινερ στο Λονγκ Μπιτς, ήδη πλέον δεν υπάρχουν άνθρωποι για να φορτώσουν τα φορτηγά.» Όπως και οι θεριζοαλωνιστικές μηχανές, που κατευθύνονται μέσω GPS (global positioning system) ή τα χορτοκοπτικά με ασύρματη σύνδεση που στριφογυρίζουν επάνω στο κομμάτι του γρασιδιού τους ή ακόμα κι εκείνες οι ηλεκτρικές σκούπες-ρομπότ που μετακινούνται μόνες τους, τα φορτηγά τού αύριο θα είναι «αυτόνομα», υπόσχεται η Σίλικον Βάλεϊ.
09
01

Νεοφιλελευθερισμός και κλιματική δικαιοσύνη

Το δίπολο νεοφιλελευθερισμός-κλιματική δικαιοσύνη παραμένει διαρκώς στην επικαιρότητα, η δε απόληξη αυτής της αντίθεσης θα εξαρτηθεί από την πολιτική αντιπαράθεση και την ενεργό εμπλοκή των πολιτών σε αυτή. Με άλλες λέξεις, η αντεπίθεση στη συνολική πολιτικο-ιδεολογική πλατφόρμα του νεοφιλευλευθερισμού και η συγκεκριμενοποίηση και η μετουσίωση των αρχών της κλιματικής δικαιοσύνης σε θετικές πολιτικές προτάσεις αποτελούν την προϋπόθεση για την αποτελεσματική και έγκαιρη αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης.
09
01

Γιώργος Κυρίτσης: Ακριβά παιχνίδια με τα F-35

Πολλοί λένε ότι το F-35 υπολείπεται σε πολεμικές δυνατότητες των τύπων που θα αντικαταστήσει. Υπολείπεται σε ταχύτητα, ευελιξία, οπλικά φορτία, δυνατότητα διαμορφώσεων αποστολής και έχει και δυσθεώρητο ωριαίο κόστος πτήσης. Δεν είναι επίσης λίγοι αυτοί που το θεωρούν ήδη τεχνολογικά ξεπερασμένο παρά τη στελθ φιλοσοφία που το διέπει. Υποστηρίζουν επίσης ότι το αεροσκάφος έχει αξεπέραστα εγγενή προβλήματα, καθώς ή έχει τη δυνατότητα να φέρει σημαντικά οπλικά φορτία ή να πετάει στελθ, όχι όμως και τα δύο ταυτόχρονα. Ειδικά οι πολέμιοι της αγοράς F-35 από την Ελλάδα υποστηρίζουν ότι, πέραν του κόστους, το πολύ καλό όντως αμερικανικό μαχητικό δεν απευθύνεται σε χώρες όπως η Ελλάδα και πιθανά θέατρα επιχειρήσεων όπως το Αιγαίο και η ΝΑ Μεσόγειος, ότι προϋποθέτει δυνατότητες δικτυοκεντρικών επιχειρήσεων, ύπαρξης στρατηγικού βάθους και αεροπορικής υπεροχής που ξεφεύγουν από τα ελληνικά δεδομένα. Επιπροσθέτως, όσοι αντιτίθενται στα F-35 τονίζουν πως η αγορά ενός μικρού αριθμού τέτοιων αεροσκαφών από την Ελλάδα -για μεγάλο αριθμό δεν γίνεται καν λόγος- δεν θα έχει τόσο θετική επενέργεια ώστε να αντισταθμίσει το αυξημένο κόστος, την πολυτυπία, την ανάγκη δημιουργίας νέων υποδομών, εκπαίδευσης, αποθεμάτων ανταλλακτικών και όπλων. Σε κάθε περίπτωση η Ελλάδα κινήθηκε με βάση τη λογική και τις δυνατότητές της και έβαλε μπροστά τον εκσυγχρονισμό του υφιστάμενου αεροπορικού στόλου μόλις πρόσφατα, οπότε θα ήταν μάλλον επιπόλαιο και εξεζητημένο να επιχειρήσει αυτή τη στιγμή ένα -λειψό μάλιστα- τεχνολογικό άλμα. Ακόμα περισσότερο όταν είναι μια χώρα της οποία, η στρατιωτική ισχύς δοκιμάστηκε στα χρόνια της κρίσης και ακόμα περισσότερο δεν έχει φροντίσει καν να παράσχει στον στρατιώτη που υπηρετεί τη θητεία του ένα απλό αλεξίθραυσμο γιλέκο ή ένα κράνος που να μην είναι του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, πράγματα αυτονόητα σε όλους τους άλλους στρατούς του βορείου ημισφαιρίου.
09
01

Πάνος Σκουρλέτης – Έφη Αχτσιόγλου: Ο οδοστρωτήρας των εργασιακών δικαιωμάτων ξεκίνησε με ορμή

Τους τελευταίους μήνες η κατάσταση στην Τράπεζα Πειραιώς έχει παροξυνθεί με ευθύνη της διοίκησής της και της κυβέρνησης της ΝΔ. Η Τράπεζα Πειραιώς έχει προχωρήσει σε απολύσεις, κατά πρωτοφανή παραβίαση της συμφωνίας διοίκησης-εργαζομένων. Την ίδια στιγμή το υπουργείο Εργασίας, μετά από μια εξάμηνη σιγή ιχθύος και κάλυψη των παράνομων πρακτικών εις βάρος των εργαζομένων, ανέλαβε ρόλο HR της επιχείρησης, συζητώντας και αποφασίζοντας τις τοποθετήσεις ή την έξοδο των υπαλλήλων. Μέσα σε έξι μήνες διακυβέρνησης της ΝΔ: Γίνονται για πρώτη φορά μετά τη χούντα απολύσεις στις τράπεζες. Γίνονται απολύσεις στον ΟΤΕ και συλλαμβάνονται απεργοί. Γενικεύεται η εργολαβοποίηση, η απλήρωτη εργασία και η εκ νέου παραβίαση των ωραρίων. Γενικεύεται η μη υπογραφή συλλογικών συμβάσεων εργασίας και μέσω αυτής οι ραγδαίες μειώσεις μισθών. Ο οδοστρωτήρας των εργασιακών δικαιωμάτων ξεκίνησε με ορμή και φέρει ήδη τα αποτελέσματά του στις ζωές χιλιάδων εργαζομένων.
09
01

Υπάρχει και η εγκληματικότητα των ισχυρών

Τα ατομικά ή συλλογικά αγαθά και ελευθερίες απειλούνται και από την οικονομική και πολιτική εξουσία: «Αν το ποινικό δίκαιο δεν ανταποκριθεί σε αυτή την πρόκληση, στην καλύτερη περίπτωση χάνει τα κοινωνικά του ερείσματα και αποκτά στενά ταξικό χαρακτήρα αφού εξακολουθεί -και ορθά- να διώκει τον κλέφτη, τον βιαστή και τον δολοφόνο, ενώ παρέχει πλήρη ασυλία στους οικονομικά ισχυρούς» (Αθανάσιος Χουλιάρας από τον συλλογικό τόμο «Εγκλήματα των ισχυρών», σελ. 85, εκδόσεις ΕΑΠ). Αραγε, ποια γνώμη σχηματίζουν οι πολίτες για το κράτος δικαίου και το πολιτικό σύστημα, βλέποντας να μένουν στο απυρόβλητο μεγαλόσχημοι παράγοντες του δημόσιου βίου; Αλλοτε να πέφτουν στα μαλακά όταν πιάνονται με τη γίδα στην πλάτη (κατά κανόνα οι ποινές έχουν ανασταλτικό χαρακτήρα) και άλλοτε να σέρνονται οι υποθέσεις τους επί χρόνια από τη μια δικαστική αίθουσα στην άλλη και τελικώς να οδηγούνται στην παραγραφή. Επρεπε να περάσουν πολλά χρόνια για να τελεσιδικήσει (;) η ιστορία της Siemens με τους βασικούς κατηγορούμενους να δικάζονται ερήμην και να απολαμβάνουν την ελευθερία τους σε ξένες χώρες - ο Χριστοφοράκος στη Γερμανία, οι υπόλοιποι σε άγνωστα μέρη. Κάτι ανάλογο επιχειρείται και με την υπόθεση της Novartis. Η προσπάθεια να παρουσιαστεί ως σκευωρία ένα βροντώδες σκάνδαλο, με τη συμμετοχή γιατρών, μέσων ενημέρωσης, πολιτικών και κρατικών αξιωματούχων, είναι σε εξέλιξη.
09
01

Ειρήνη Αγαθοπούλου: Μα γιατί αυτοκτονούν;

«Τι άλλο θέλουν; Μένουν στα καλύτερα ξενοδοχεία. Ούτε οι Έλληνες δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να πάνε σε αυτά! Τους δίνουμε επιδόματα, ζουν με τα λεφτά του ελληνικού λαού και δεν είναι και ικανοποιημένοι». Οι παραπάνω φράσεις ακούγονται καθημερινά, από τα καφενεία, μέχρι και από τα πιο επίσημα χείλη, από υπουργούς της κυβέρνησης της ΝΔ. Προφανώς, δεν υπάρχει κάτι πιο αποπροσανατολιστικό από αυτό. Αρκεί, ο καθένας και η καθεμιά από εμάς να αναλογιστούμε, εάν εμείς βρισκόμασταν κλεισμένοι σε μια ξενοδοχειακή μονάδα, ακόμη και με όλες τις ανέσεις, αποκομμένοι από τον «έξω κόσμο» και με βασική «ενασχόληση» την απραξία, εάν εμείς βρισκόμασταν στη θέση τους, πόσο καιρό θα αντέχαμε; Ας προσθέσουμε ότι οι άνθρωποι αυτοί δεν γνωρίζουν πότε θα φύγουν από εκεί και, επιπλέον, πολλοί από αυτούς δεν γνωρίζουν πού βρίσκονται οι οικογένειές τους και αν ποτέ θα τις ξαναδούν. Και φυσικά ας μην ξεχνάμε τι έχουν υποστεί κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους μέχρι την Ελλάδα. Έχει ενδιαφέρον μια έρευνα που δημοσιεύθηκε το 2015, για τους Έλληνες που μετανάστευσαν στη Γερμανία τα χρόνια της κρίσης. Πολλοί από αυτούς διαγνώστηκαν με ψυχολογικά τραύματα και αυξημένο στρες. «Έχουν το ίδιο προφίλ με τους πρόσφυγες λόγω πολέμου και αντιμετωπίζουν κατάθλιψη, φοβίες και κρίσεις πανικού, ενώ αρκετοί νιώθουν σαν να ξεριζώθηκαν βίαια από την Ελλάδα, ενώ δεν ήταν επιλογή τους να μεταναστεύσουν», αναφέρει χαρακτηριστικά η έρευνα1. Σύμφωνα, όμως, με την ελληνική κυβέρνηση, οι πρόσφυγες που πραγματικά έχουν φύγει λόγω πολέμου και έχουν περάσει απίστευτες κακουχίες κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους (ναυάγια, απώλεια συγγενικών προσώπων, εγκλεισμούς), αυτοί δεν μπορεί να πάσχουν από μετατραυματικό στρες. Αυτός είναι και ο λόγος που αυτή η ψυχική ασθένεια αφαιρέθηκε από τους παράγοντες ευαλωτότητας για τη χορήγηση ασύλου, με πρόσφατο νόμο της ΝΔ.
09
01

Τα «κοράκια» της Ενέργειας

Ιδιωτικές επιχειρήσεις και ξένοι επενδυτές παρακάμπτουν τις εθνικές νομοθεσίες, ενάγουν κράτη σε ιδιωτικά διαιτητικά δικαστήρια, εκβιάζουν κυβερνήσεις και αποσπούν τεράστιες αποζημιώσεις, φρενάροντας πολιτικές κατά της κλιματικής αλλαγής. Ξεπουλημένες κυβερνήσεις, πολιτικοί-ανδρείκελα εκχωρούν εδώ και αιώνες για εκμετάλλευση κοινά αγαθά του πλανήτη που δεν τους ανήκουν, όπως το νερό, το υπέδαφος, την ενέργεια, σε μεγάλα οικονομικά συμφέροντα και ιδιώτες «επενδυτές». Για την προστασία των τελευταίων έχουν θεσμοθετηθεί χιλιάδες συμφωνίες εμπορίου-επενδύσεων, ενώ οικοδομείται ταυτόχρονα ένα ακραία αδιαφανές διεθνές δικαιικό σύστημα που επιτρέπει σε ιδιωτικές επιχειρήσεις και ξένους επενδυτές να παρακάμπτουν το εθνικό δίκαιο και να ενάγουν ολόκληρα κράτη σε ιδιωτικά διαιτητικά δικαστήρια που αποτελούνται από δικηγόρους, να εκβιάζουν κυβερνήσεις και να αποσπούν τις περισσότερες φορές από αυτές τεράστιες αποζημιώσεις. Τα τελευταία χρόνια το σύστημα αυτό ξεφεύγει πέρα από κάθε λογική, αφού οι διεκδικήσεις αποζημιώσεων από τα κράτη εκλαμβάνονται πλέον και ως... επενδυτικό προϊόν. Εταιρείες επενδύσεων χαρτοφυλακίου που μυρίστηκαν αίμα σπεύδουν να τοποθετηθούν, χρηματοδοτώντας γενναία τις επιχειρήσεις που ενάγουν κράτη προσβλέποντας σε γενναίες αποδόσεις από το μερίδιό τους επί των μελλοντικών αποζημιώσεων. Από τους βασικούς χρήστες αυτού του φαύλου συστήματος είναι και οι μεγάλες εταιρείες ενέργειας. Ο ελλοχεύων κίνδυνος είναι ότι θα χρησιμοποιήσουν το σύστημα αυτό στη συνέχεια όχι μόνο για να κερδοσκοπήσουν σε βάρος κρατών ρημάζοντας τα δημόσια ταμεία και τα χρήματα των απλών φορολογουμένων, αλλά και για να καθυστερήσουν τη μετάβαση του πλανήτη σε καθαρότερες μορφές ενέργειας.
09
01

Ευκλείδης Τσακαλώτος: Οι πολιτικές Τραμπ – Μητσοτάκη ενδιαφέρονται μόνο για τους λίγους και για αυτό είναι επικίνδυνες για τους πολλούς

Το επιχείρημα της δεξιάς παγκοσμίως είναι ότι η μείωση των φορολογικών συντελεστών στις επιχειρήσεις αυξάνει τα φορολογικά έσοδα μέσω της ανάπτυξης. Η ΝΔ το έβαλε και στον προϋπολογισμό. Οι πολιτικές Τραμπ - Μητσοτάκη είναι ταξικές πολιτικές. Στερούν πολλά από τους πολλούς και δίνουνε στους λίγους. Οι πολιτικές Τραμπ - Μητσοτάκη αδιαφορούν για την υγεία, την παιδεία, το κοινωνικό κράτος. Αδιαφορούν όμως και για την ειρήνη, τα δικαιώματα, την ελευθερία. Οι πολιτικές Τραμπ - Μητσοτάκη ενδιαφέρονται μόνο για τους λίγους. Και για αυτό είναι επικίνδυνες για τους πολλούς
08
01

Τμήμα Εργατικής Πολιτικής ΣΥΡΙΖΑ: Ο αυταρχισμός της διοίκησης του ΟΤΕ και ο αντεργατικός κατήφορος της ΝΔ δεν θα περάσουν

Το Τμήμα Εργατικής Πολιτικής ΣΥΡΙΖΑ καταγγέλλει την προσπάθεια τρομοκράτησης των εργαζομένων από τη διοίκηση του ΟΤΕ προκειμένου να σταματήσουν τις κινητοποιήσεις τους, που συνεχίζονται με μεγάλη επιτυχία για τρίτη εβδομάδα. Η διοίκηση του ΟΤΕ εκμεταλλευόμενη τις αντεργατικές πολιτικές και την απελευθέρωση της εργοδοτικής αυθαιρεσίας από την κυβέρνηση, αντί για διάλογο με τους εργαζόμενους και επίλυση των δίκαιων αιτημάτων τους, προχώρησε σε μηνύσεις οι οποίες οδήγησαν σε συλλήψεις απεργών. Η αυθαιρεσία και ο αυταρχισμός της Διοίκησης του ΟΤΕ και ο αντεργατικός και αυταρχικός κατήφορος της κυβέρνησης δεν θα περάσουν. Ο αγώνας των εργαζομένων στον ΟΤΕ είναι αγώνας όλων των εργαζομένων απέναντι στα σχέδια κυβέρνησης – ΣΕΒ για πλήρη διάλυση των εργασιακών σχέσεων και θα συνεχιστεί με τη συμπαράσταση όλων μας μέχρι τη νίκη.
08
01

Τέλος δεκαετίας

Ετοιμαζόμαστε να υπάρξουμε σε έναν κόσμο όπου φυσικό, βιολογικό και ψηφιακό περιβάλλον συγχωνεύονται, οι (οικονομικές, μορφωτικές, υγειονομικές, ασφαλιστικές κ.α.) ανισότητες διευρύνονται, τα ποσοστά της οικονομικής ανάπτυξης είναι ανεπαρκή για την αναπαραγωγή του συστήματος, η περιβαλλοντική κρίση θα αναπτυχθεί πλήρως, οι μεταναστευτικές ροές θα αυξηθούν προς το δυτικό κόσμο περισσότερο από ποτέ και η αποπαγκοσμιοποίηση θα γίνει πραγματικότητα λόγω του ανταγωνισμού ΗΠΑ-Κίνας. Όμως, έτσι κι αλλιώς, οι άνθρωποι ήταν πάντα ικανοί να φανταστούν και να πραγματώσουν ρήξεις ενάντια στα κυρίαρχα.