Αναδημοσιεύσεις

Επειδή η κυβέρνηση επιδίδεται σε μια πολιτική διαχείριση της ευθραυστότητας, σε μια διαχείριση της θνητότητας, η ατομική ευθύνη πρέπει να γίνει επιταγή της αλληλεγγύης. Η κυβέρνηση επικαλείται την ατομική ευθύνη ως άλλοθι για την επιλογή της να αφήσει τον ιό να... αυτορρυθμιστεί. Αλλά δεν πρέπει κανείς να πετάει και το μωρό μαζί με τα νερά του μπάνιου. Η έννοια της ατομικής ευθύνης δεν πρέπει να απορριφθεί συνολικά, αλλά πρέπει να μετασχηματιστεί στον κόμπο που συγκρατεί το υφαντό της συλλογικής αλληλεγγύης. Η ατομική ευθύνη πρέπει να γίνει η ατομική δέσμευση στον συλλογικό στόχο της ματαίωσης των συνεπειών της αδιαφορίας των κυρίαρχων. Μια συλλογική ευθύνη χωρίς αντανάκλαση στο ατομικό επίπεδο είναι σαν την επιφάνεια μιας ομπρέλας από το ύφασμα της οποίας περνάει το νερό της βροχής. Κάτι σαν μια τυπική επίκληση που συλλαμβάνει το αίσθημα ενοχής για να μπορεί μετά κάποιος να πράττει όπως θέλει. Η Αριστερά φοράει μάσκα όχι επειδή συναινεί στο πλαίσιο της αστικής υπευθυνότητας, αλλά διότι δεν εμπιστεύεται τους κυρίαρχους στο πλαίσιο της ταξικής ευθύνης.

Κ. Μητσοτάκη, έχετε δίκιο. Η νέα γενιά φταίει: Που η κυβέρνηση δεν αξιοποίησε τον χρόνο που ολόκληρη η κοινωνία κέρδισε, μένοντας σπίτι και ακολουθώντας τις οδηγίες των ειδικών Που αντί να γίνουν έκτακτες προσλήψεις σε ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό, να αγοραστούν επιπλέον test και να φτιαχτούν νέες Μ.Ε.Θ., η κυβέρνηση επέλεξε να δώσει 20.000.000 στους μεγαλοκαναλάρχες και να φέρει το σχέδιο Πισσαρίδη Που αναγκάστηκε κάθε νέος και νέα να μπει σε πλοία με 80% πληρότητα για να καταφέρει να κάνει ολιγοήμερες διακοπές μιας που ο άνεμος της ανάπτυξης δεν φύσηξε ακόμα για την νέα γενιά, ενώ εσείς έχετε 3 Σινουκ για να μετακινήστε Που θα επιστρέψουμε στις δουλειές μας χωρίς να μπορούμε να κάνουμε μαζικά προληπτικά test γιατί η κυβέρνηση αντί να καταρτίσει ένα σχέδιο πρόληψης ενόψει του δεύτερου κύματος, επιλέγει να στοχοποιεί εμάς, τη νέα γενιά Που έφευγαν διαρροές από το Μέγαρο Μαξίμου ότι η Ελλάδα είναι Covid-19 free zone και που μια ολόκληρη χώρα υποχώρησε στην πίεση της γερμανικής TUI. Εμείς φταίμε κ. Μητσοτάκη. Έχετε δίκιο. Εμείς φταίμε που ακόμα ανεχόμαστε έναν Πρωθυπουργό: Που βύθισε την οικονομία στην ύφεση πριν την έναρξη της πανδημίας Που δεν μπορεί να κατανοήσει τις ανάγκες της νέας γενιάς για μια καλοπληρωμένη δουλειά, με αξιοπρεπή μισθό και καλές συνθήκες εργασίας Που με τις πολιτικές που εφαρμόζει η κυβέρνηση σας για την νέα γενιά, δεν μας βοηθήσατε ποτέ να φύγουμε από το σπίτι που μεγαλώσαμε Αλλά αυτά εσείς κ. Μητσοτάκη δεν τα γνωρίζετε γιατί εάν τα γνωρίζατε δεν θα επιχειρούσατε να καταστήσετε τη νέα γενιά εσωτερικό εχθρό στα μάτια της κοινωνίας. Η ανικανότητα του Κ. Μητσοτάκη και της κυβέρνησης του στην αντιμετώπιση της πανδημίας είναι παροιμιώδης. Θυσίασαν την υγεία μας για την εξυπηρέτηση των οικονομικών συμφερόντων που εκπροσωπούν. Δεν περιμένουμε τίποτα από εσάς. Τη νέα κρίση θα την αντιμετωπίσουμε με συλλογικότητα και αλληλεγγύη

Κανείς δεν ισχυρίζεται ότι όσοι/ες άρχισαν να ψηφίζουν ΣΥΡΙΖΑ από τις εκλογές του 2012 κι έπειτα έχουν διαβάσει μαρξισμό ή ότι ενστερνίζονται το όραμα της παγκόσμιας αταξικής κοινωνίας. Η αριστερή, δηλαδή η ιστορικο-υλιστική προσέγγιση των πολιτικών φαινομένων όμως δεν αναλύει έτσι τη ριζοσπαστικοποίηση των μαζών. Οι μάζες κατανοούν πως το συμφέρον τους βρίσκεται προς μια αντικαπιταλιστική κατεύθυνση όταν βιώνουν άμεσα και οδυνηρά τις ανεπάρκειες και τις αδικίες του καπιταλιστικού συστήματος. Ο ρόλος της Αριστεράς είναι να συναρθρώσει πειστικά διά μέσου της πολιτικής της πρακτικής την εν λόγω τάση για ριζοσπαστικοποίηση με δημοκρατικές αρχές και με τη ρεαλιστική υλοποίησή τους – πράγμα που μεταξύ άλλων θα αποτρέψει τον κίνδυνο να εκμεταλλευτεί η «αντισυστημική» Ακροδεξιά τη λαϊκή απόγνωση. Το «στρατηγικό έλλειμμα» και η ουσιαστική «ανυπαρξία», για τα οποία ο Αλ. Τσίπρας ορθά εγκαλεί την ευρωπαϊκή Αριστερά, αναπαράγονται σε εγχώριο επίπεδο ακριβώς από τη λογική του «εκφράζουμε ολόκληρο το φάσμα από την Αριστερά έως το Κέντρο» - «είτε μας αρέσει είτε όχι» κιόλας. Δηλαδή ως Αριστερά ας μην προβάλλουμε ιδιαίτερα τις θέσεις μας, διότι μπορεί όσοι μας ψήφισαν να θυμηθούν κάποια στιγμή τον παλιό κεντρώο τους εαυτό και να φύγουν. Η λογική που εκτίναξε εκλογικά τον ΣΥΡΙΖΑ το 2012 και τον οδήγησε στην κυβέρνηση το 2015 ήταν εκείνη που τόλμησε και κατόρθωσε να προσδώσει αριστερή πολιτική μορφή στη λαϊκή δυσαρέσκεια. Η λογική που τώρα, αν επικρατήσει, θα τον οδηγήσει στην ήττα είναι η λογική της κεντροαριστερής ηττοπάθειας.

Δεν είναι δημοσιογράφος ο άνθρωπος που με χυδαιότητας απευθύνεται στα κατώτερα ανθρώπινα ένστικτα ενός αιμοβόρου κοινού. Με το να αποκαλείς δημοσιογράφο ένα τέτοιο υποκείμενο, δίνεις ταυτόχρονα συγχωροχάρτι και σε τόσους άλλους όμοιούς του που με αισχρά δημοσιεύματα και τραμπούκικες μεθόδους αναγάγουν το μελάνι του υποκόσμου σε τέταρτη εξουσία. Όχι δα… (...) Είναι αδιανόητο να ισχύει το «ο εχθρός του εχθρού μου είναι φίλος μου» για να πλήξεις πολιτικά την κυβέρνηση ή τον πρωθυπουργό με επιχειρήματα και στοιχεία ενός υποκειμένου τύπου Χίου. (...) Αλίμονο αν έχουμε ανάγκη τον Στέφανο Χίο και ανθρώπους του φυράματός του για νεροκουβαλητές. Αυτοί το μόνο που κουβαλούν είναι βούρκος.

Υπάρχει πράγματι μια αυθεντική πολιτική οικονομία της μαρμελάδας, όπως υπάρχει η πολιτική οικονομία του μελιού, μια αυθεντική οικονομία κλοπής, υπεξαίρεσης και απαλλοτρίωσης, που δεν είναι της παρούσης. Η πολιτική οικονομία της μαρμελάδας, διατυπωμένη τον 19ο αιώνα από τον Λιούις Κάρολ, στο σίκουελ της «Αλίκης στη χώρα των θαυμάτων», συνίσταται στον απλούστατο κανόνα της Βασίλισσας: «Μαρμελάδα χθες, μαρμελάδα αύριο, αλλά ποτέ μαρμελάδα σήμερα». Οι μεσήλικες και άνω πιθανότατα κατανοούν την ευρύτατη χρήση του κανόνα της μαρμελάδας, που τριχοτομεί τον πολιτικό χρόνο σε ένα αμαρτωλό και ενοχικό παρελθόν, σε ένα οραματικό μέλλον και σε ένα εφικτό και -συνήθως- οδυνηρό παρόν. Το πρόβλημα αυτής της τριχοτόμησης είναι ότι οι κοινοί θνητοί, αποδέκτες των προϊόντων της πολιτικής οικονομίας της μαρμελάδας, είναι αδύνατο να τραφούν μόνο με μνήμες και ενοχές για το παρελθόν ή με μεγάλες προσδοκίες για το μέλλον. Τρέφονται αποκλειστικά με «παρόν». Από τις τρεις εκδοχές μαρμελάδας της Βασίλισσας μόνο η «μαρμελάδα σήμερα» είναι βρώσιμη. Οι άλλες δύο μαρμελάδες είτε απλώς οξύνουν το αίσθημα της ανικανοποίητης πείνας είτε, αντιθέτως, προκαλούν τη μέχρι αηδίας αίσθηση κορεσμού. Ο πονηρός συλλογισμός του κανόνα της μαρμελάδας είναι ότι ο λόγος που στερείστε τη μαρμελάδα σήμερα είναι πως καταναλώσατε υπερβολική μαρμελάδα στο παρελθόν, πιθανότατα φτάνοντας με επικίνδυνους ακροβατισμούς το φυλαγμένο στα ψηλά ράφια βάζο. Προϋπόθεση, λοιπόν, για να έχετε επαρκή μαρμελάδα στο μέλλον είναι να τη στερηθείτε σήμερα. Αυτό, άλλωστε, παραμένει ώς σήμερα η κυρίαρχη ερμηνεία για ό,τι υπέστη η οικονομία και η κοινωνία τη δεκαετία των μνημονίων. Είναι ο απόηχος του παγκάλειου «μαζί τα φάγαμε», του οποίου ποικίλες εκδοχές, λίγο πιο περίτεχνες και επιστημονικοφανείς, ακούμε και σήμερα. Οι ψηλές συντάξεις, άρα οι συνταξιούχοι φταίνε για τα ελλείμματα του ασφαλιστικού συστήματος. Ο εφησυχασμός των ανέργων στα ανεπαρκή προσόντα τους φταίει για την ανεργία τους. Η διοχέτευση των δημόσιων πόρων σε καταναλωτικές δαπάνες φταίει για το παραγωγικό και επενδυτικό έλλειμμα της χώρας. Κι είναι αληθινά εντυπωσιακή η ευκολία με την οποία η έκθεση της Επιτροπής Πισσαρίδη επαναλαμβάνει τον κανόνα της μαρμελάδας, αποτελώντας υπόδειγμα επιστημονικοφανούς λαϊκισμού: αυτά που περιγράφει ως «πληγές» της ελληνικής οικονομίας -οι χαμηλές επενδύσεις, το αποταμιευτικό κενό, η τεράστια πιστωτική επέκταση, τα ελλείμματα, η χαμηλή παραγωγικότητα, η υψηλή εξάρτηση από τον τουρισμό- παρουσιάζονται όχι ως το αποτύπωμα των επιλογών των κυβερνήσεων των τελευταίων δεκαετιών, των κυρίαρχων επιχειρηματικών καρτέλ και του πελατειακού καπιταλισμού α λα ελληνικά, αλλά ως προϊόντα «αυθόρμητων» επιλογών της κοινωνίας, των μικροεπιχειρηματιών, των καταναλωτών, των εργαζόμενων και των κηφήνων. Ητοι, ως προϊόν μιας απληστίας για υπερβολική, μέχρι διαβητικού κώματος, κατανάλωση μαρμελάδας που τώρα υποχρεούμαστε να τη στερηθούμε προκειμένου να ξανάχουμε μαρμελάδα αύριο, στο εγγύς ή στο απώτατο μέλλον.