Η Βενεζουέλα είναι μια χώρα που κατά την 27ετή περίοδο του μπολιβαριάνικου σοσιαλισμού –όπως ονόμασε ο κομαντάντε Ούγκο Τσάβες το πολιτικό και κοινωνικό σύστημα που εφαρμόστηκε στη χώρα– κατασυκοφαντείται, δυσφημίζεται και περιγράφεται διαστρεβλωμένα από τα δυτικά ΜΜΕ. Ανακρίβειες, υπερβολές, κατασκευασμένα ψέματα που προφανώς δεν έχουν καμία σχέση με την πραγματικότητα, λέγονται και γράφονται συστηματικά και μεθοδευμένα –και δυστυχώς αναπαράγονται άκριτα και από αριστερά ΜΜΕ– για να δημιουργήσουν μια εικόνα απαξίωσης, ανέχειας και ανελευθερίας για τη χώρα του Τσάβες.
Οι αμερικανικές κυρώσεις
Είναι αλήθεια ότι ένα σημαντικό κομμάτι του πληθυσμού περνάει αρκετά δύσκολα εξαιτίας κυρίως των αμερικανικών κυρώσεων εναντίον της. Από το 2005 η χώρα δέχεται κυρώσεις από τις ΗΠΑ, περιορισμένες σε πρώτη φάση, οι οποίες επεκτείνονται το 2014. Από το 2017 η χώρα αποκλείεται από τις χρηματοπιστωτικές αγορές που ελέγχουν οι ΗΠΑ και από το 2019 παγώνουν όλα τα περιουσιακά της στοιχεία στο εξωτερικό. Το 2017-19 ήταν πραγματικά πολύ σκληρές χρονιές, μετά ακολούθησε και ο Covid, αλλά από το 2022 η οικονομία άρχισε να ανακάμπτει και η κατάσταση των Βενεζουελάνων σήμερα είναι σαφώς καλύτερη. Ακριβώς εξαιτίας των κυρώσεων, η εξόρυξη αργού πετρελαίου σήμερα είναι 4 φορές λιγότερη απ’ ό,τι ήταν πριν από 10 χρόνια. Και μόνο αυτό έχει τεράστιες επιδράσεις στα έσοδα της χώρας και κατά συνέπεια δεν αφήνουν οικονομικά περιθώρια στην κυβέρνηση να ασκήσει μια ανάλογη με την εποχή Τσάβες φιλολαϊκή πολιτική. Όμως, παρά τα όποια λάθη, παραλείψεις, ανεπάρκειες της κυβέρνησης, δεν μπορεί κάποιος να της χρεώνει όλες τις δυσκολίες της καθημερινότητας του κόσμου, να μην παίρνει υπόψη του τις αμερικανικές κυρώσεις και να μην αντιλαμβάνεται ότι αυτές αποτελούν τη γενεσιουργό αιτία του μεγαλύτερου μέρους των προβλημάτων. Δεν είναι ούτε η κακοδιαχείριση, ούτε η διαφθορά, ούτε η γραφειοκρατία –που υπάρχουν και αυτά– ο κύριος λόγος των προβλημάτων, αλλά το επονομαζόμενο «αμερικανικό μπλοκέο».
Η ακροδεξιά αντιπολίτευση
Ένα σημαντικό μέρος του πληθυσμού, ακριβώς λόγω των προβλημάτων της καθημερινότητάς του, υποστηρίζει την αντιπολίτευση, αλλά το κοινωνικό κομμάτι που υποστηρίζει τον τσαβισμό είναι μεγαλύτερο. Η Μαρίνα Κορίνα Ματσάδο, η ηγέτης της ακροδεξιάς αντιπολίτευσης, με δικαστική απόφαση, δεν μπορούσε να είναι υποψήφια στις προεδρικές εκλογές του Ιουλίου 2024. Είχε όμως ελευθερία πολιτικής δράσης και διοργάνωνε και παρίστατο σε προεκλογικές εκδηλώσεις. Είναι περίπτωση ακροδεξιάς πολιτικού για την οποία ο ισπανός πρώην ευρωβουλευτής Μανού Πινέδα είχε πει από το βήμα του ευρωκοινοβουλίου ότι «αν η Ματσάδο ήταν στην Ευρώπη, θα έπρεπε να βρίσκεται στη φυλακή». Είναι δυνατόν μια πολιτικός να καλεί ξένη δύναμη να επέμβει στρατιωτικά εναντίον της χώρας της και να μην υπάρξει αντίδραση; Τέτοιες προτροπές έχει κάνει επανειλημμένα η Ματσάδο και εξακολουθεί να το κάνει, έμμεσα αυτήν την περίοδο, όπου ζητάει από τον Τραμπ «να πάρει οποιοδήποτε μέτρο κατά της Βενεζουέλας».
Στις προεδρικές εκλογές του 2024, ήταν η τέταρτη φορά που η αντιπολίτευση της Βενεζουέλας κραύγαζε για νοθεία στην εκλογική διαδικασία. Όχι όλη η αντιπολίτευση, αφού υπήρχαν άλλοι οκτώ υποψήφιοι που δεν συμμερίστηκαν την άποψη περί νοθείας, αλλά μόνο η ακροδεξιά αντιπολίτευση με επικεφαλής την Ματσάδο. Μετά τις εκλογές είχα δημοσιεύσει σε μεγάλη αθηναϊκή εφημερίδα ένα άρθρο όπου θεωρώ ότι τεκμηρίωσα πλήρως πως δεν υπήρξε εκλογική νοθεία.
Τι δεν λένε τα δυτικά μίντια
Η κυβέρνηση κάνει αρκετά, ό,τι είναι δυνατόν σε αυτές τις συνθήκες που δημιουργούν οι αμερικανικές κυρώσεις, αλλά ο δυτικός Τύπος τα αποσιωπά. Έχουν συνολικά κατασκευαστεί 4.000.000 διαμερίσματα και δοθεί σε πολίτες με διάφορους τρόπους: δωρεάν, με πολύ χαμηλό ενοίκιο, με εξαιρετικά χαμηλό κόστος αγοράς, με πολύ μικρές μηνιαίες δόσεις. Εκατοντάδες χιλιάδες δημόσιοι υπάλληλοι σιτίζονται δωρεάν στην εργασία τους. Φως, νερό και γκάζι παρέχονται σε πολύ χαμηλές τιμές ή δωρεάν. Κάθε μήνα η κυβέρνηση παρέχει το CLAP, μια μεγάλη τσάντα με τρόφιμα βασικής διατροφής. Η κυβέρνηση επιχορηγεί κατά 95% 120 λίτρα βενζίνης κάθε μήνα για κάθε ΙΧ αυτοκίνητο. Παρά τις εμφανείς ελλείψεις σε υλικά, η νοσηλεία στα νοσοκομεία είναι δωρεάν για όλους, Βενεζουελάνους και αλλοδαπούς.
Πολύ συχνά η χώρα κατηγορείται για έλλειψη δημοκρατίας, για αυταρχισμό, έχοντας φτάσει στο σημείο να χαρακτηρίζεται ακόμα και ως δικτατορία και ο Μαδούρο ως δικτάτορας. Πρόκειται για μυθεύματα που στόχο έχουν ακριβώς να δημιουργήσουν αρνητική εικόνα για τη Βενεζουέλα. Επί 27 χρόνια, από την ανάληψη της εξουσίας από τον Τσάβες, στη Βενεζουέλα έχουν διεξαχθεί πάνω από 35 εκλογικές αναμετρήσεις. Εκλογές για πρόεδρο, για βουλευτές, για την τοπική αυτοδιοίκηση, για διάφορα δημοψηφίσματα, αλλά και εθνικές εκλογικές διαδικασίες άγνωστες στην Ευρώπη, όπως εκλογές για επιλογή υλοποίησης δημόσιων έργων, αλλά και των δικαστικών της κατώτερης δικαστικής βαθμίδας. Επιπλέον, στην πολιτοφυλακή υπάρχουν 4 εκατ. ενήλικες στους οποίους έχουν δοθεί όπλα. Είναι δυνατόν να είναι δικτάτορας ένας άνθρωπος που δίνει οπλισμό σε τόσο κόσμο;
Το αίσθημα πατριωτισμού, βασικό χαρακτηριστικό της βενεζουελάνικης κοινωνίας, ενισχύθηκε και αναδείχθηκε από τις αμερικανικές επιθέσεις. Παρά τις όποιες διαφωνίες, μικρότερες ή μεγαλύτερες διαφοροποιήσεις, έντονες ή μη, η εξωτερική απειλή πάντα συσπειρώνει τον κόσμο. Πολιτικοί της αντιπολίτευσης μέσα στην Εθνοσυνέλευση έλεγαν ότι διαφωνούν με την κυβέρνηση Μαδούρο, αλλά στέκονται μαζί της απέναντι στην αμερικανική απειλή. Αυτό είναι κοινός τόπος, όμως, όχι μόνο για τους πολιτικούς, αλλά και για τον κόσμο. Κάποια γκάλοπ τις προηγούμενες εβδομάδες έδειχναν ότι το 90% και κάτι των Βενεζουελάνων είναι απέναντι στις αμερικανικές απειλές και στέκονται αλληλέγγυα στην κυβέρνηση, ανεξάρτητα από το αν την ψηφίζουν η όχι.
Οι ΗΠΑ θεωρούν ότι οι χώρες που είναι στην «πίσω αυλή» τους θα έπρεπε να είναι υπάκουες στα κελεύσματά τους. Η Βενεζουέλα είναι από τις μη υπάκουες, γι’ αυτό αποτελεί συνεχή στόχο των Αμερικανών. Οι έξωθεν σχεδιασμένες προσπάθειες εσωτερικής αναταραχής, ακόμα και δολοφονίας κορυφαίων πολιτικών προσώπων της χώρας με χαρακτηριστικότερη περίπτωση τον ίδιο τον Μαδούρο πριν μερικά χρόνια, είναι συνεχείς. Συχνά γίνονται συλλήψεις μισθοφόρων, κυρίως Κολομβιανών αλλά και Αμερικανών, που μπαίνουν στη χώρα με οπλισμό. Αυτούς προφανώς η κυβέρνηση τους κρατάει στις φυλακές, αλλά είναι και αυτοί που ονομάζονται από τη Δύση ως πολιτικοί κρατούμενοι. Μετά τις προεδρικές εκλογές του 2024 εκτεταμένοι βανδαλισμοί γίνανε από οπαδούς της Ματσάδο σε πολλές πόλεις της χώρας. Οι αστυνομικές δυνάμεις έκαναν εκατοντάδες συλλήψεις, και πολλοί από τους συλληφθέντες νεαρής ηλικίας παραδέχθηκαν ότι έλαβαν οικονομικά ανταλλάγματα για τη συμμετοχή τους. Μετά από μικρό χρονικό διάστημα οι περισσότεροι από αυτούς, ανάμεσά τους και όλοι οι ανήλικοι, αποφυλακίστηκαν.
Μπροστά στον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό, τον μιλιταρισμό και τη νεοαποικιοκρατία, μπροστά στην αδιανόητη γκανγκστερική πολιτική των ΗΠΑ απέναντι στη Βενεζουέλα, που πλέον υλοποιείται με τρόπο κυνικό, χωρίς καν να γίνεται προσπάθεια να κρατηθούν προσχήματα, κάθε αριστερός, κάθε δημοκράτης, δεν μπορεί παρά να στέκεται απροϋπόθετα αλληλέγγυος στον βενεζουελάνικο λαό και την κυβέρνηση της χώρας του Τσάβες και του Μπολίβαρ.
