Γράφουμε με πολλά χέρια αυτό το Σχόλιο της ημέρας. Ο καθένας και η καθεμιά μας συντάσσει μία παράγραφο ή μερικές γραμμές. Συλλογικό κείμενο σε εποχή κατακερματισμού. Στο τέλος θα ενώσουμε τα κομμάτια μας.
Αυτή η εβδομάδα ήταν πηχτή σαν αίμα και σαν αργό πετρέλαιο, από τη Βενεζουέλα μέχρι το Ιράν. Μέχρι τη Μινεάπολη. Δεν ήξερα πώς να αντιδράσω. Κάποια στιγμή, ενστικτωδώς, αποσύρθηκα και ξαναδιάβασα το Γκιακ του Παπαμάρκου. Σαν ομοιοπαθητική.
Το όνομά της ήταν Ρενέ Γκουντ.
Στις άγριες, σκληρές, ωμές ιστορίες των βετεράνων του Γκιακ είδα την ελευσόμενη –ή μήπως ήδη παρούσα;- βία του σημερινού κόσμου. Ενός κόσμου, όπου ο πόλεμος όχι απλώς επανέκαμψε αλλά και με περηφάνια και χωρίς προσχήματα αυτοανακηρύσσεται (μέσα από το λόγο των ηγετών του) ως πατήρ πάντων και μέσο με το οποίο ο ισχυρός επιβάλλει τη βούλησή του. Γκροτέσκα ενίοτε.
Το όνομά της ήταν Ρενέ Γκουντ. Ήταν μητέρα και λεσβία.
Στο υπερμέγεθες μιντιακό δικτύωμα της Συλλογικής Δύσης, η βία και ο όλεθρος βρίσκουν αισθητικές μορφές και συγχωνεύονται με το αθώο και το παράδοξο. Έτσι, τα νεοαποικακά ξεσπάσματα της αμερικάνικης αυτοκρατορίας εγγράφονται σε ιντερνετικά memes ανεβασμένα στον επίσημο λογαριασμό του Λευκού Οίκου. Το ζήτημα πλέον δεν είναι να πειστεί κάποιο κοινό. Η αναπαραγωγή επιτυγχάνεται ευκολότερα μέσα από την υποσυνείδητη συμφιλίωση με τη φρίκη, μέσα από τη σταδιακή και σιωπηρή ένταξή της στην καθημερινή ζωή των ανθρώπων.
Το όνομά της ήταν Ρενέ Γκουντ. Ήταν λευκή, κατάξανθη, Αμερικανίδα πολίτης. Ήταν λεσβία και ήταν εκεί με τη σύντροφό της. Εγώ νομίζω ότι για αυτό τη σκότωσε ο φασίστας.
Κάθε φορά που αναταράζονται οι κοινωνίες της Μέσης Ανατολής γίνεται όλο και πιο εμφανές: Η διαλεκτική δεν υπάρχει πια, την πάτησε το τρένο. Το δυτικό μας μυαλό είναι ανήμπορο να δει πέρα από την αποικιοκρατία και να δεχτεί ότι η κοινωνία του Ιράν (άρα και τα κινήματα και οι εξεγέρσεις της) δεν μπορούν να είναι ένα ενιαίο πράγμα. Φυσικά, όταν μελετάμε τα καθ’ ημάς, εκεί χωράει ναι μεν αλλά, εκεί καταλαβαίνουμε πώς τα κοινωνικά κινήματα δεν είναι μία σούπα, ούτε πάντα έχουν ξεκάθαρη «γραμμή». Εκεί θυμόμαστε πως οι εξεγέρσεις γίνονται από ετερογενείς ομάδες και ανθρώπους. Τώρα όμως, που καίγεται πάλι η Τεχεράνη, αντιμετωπίζουμε την Ιρανική κοινωνία σαν μονόλιθο. Κάποιοι λένε «ναι, αλλά οι μουλάδες θυσιάστηκαν για την Παλαιστίνη» και μετά λένε «όλες οι εξεγέρσεις είναι υποκινούμενες από τις ΗΠΑ». Άλλοι λένε: «Είναι συντηρητική κοινωνία και πρέπει να τους σώσει η Δύση». Όλοι ρωτάνε «Which side are you on?», γιατί βλέπουν μόνο δύο πλευρές. Και εμείς οφείλουμε να απαντήσουμε: «Με τις καταπιεσμένες τούτες του ντουνιά». Ακόμα και όταν δεν χωράνε στα αφηγήματα μας.
Το όνομά της ήταν Ρενέ Γκουντ. Θα ήταν εξεγερμένη και στο Ιράν.
Και μένα τι με νοιάζουν όλα αυτά, αφού δεν επηρεάζουν την καθημερινή ζωή μου; Ρωτάει ο «καθημερινός» άνθρωπος. Ο «καθημερινός» άνθρωπος που ενδιαφέρεται περισσότερο για σκρολάρισμα σε βιντεάκια με γάτες, που προτιμά να κουβεντιάσει τα προβλήματά του με την τεχνητή νοημοσύνη παρά με μια φίλη. Που δεν κάνει ποτέ την ερώτηση: όλα αυτά τα λεφτά που πάνε για να σκοτώνουν άλλους ανθρώπους, μήπως θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να καλυτερεύσουν τη δική μου και τη δική τους ζωή; Που μια τεχνητή νοημοσύνη θα δώσει μια μέρα εντολή σε μια άλλη να εκπυρσοκροτήσει το κινητό στα χέρια του πριν προλάβει καν να πει «Τι έγινε ρε παιδιά;».
Το όνομά της ήταν Ρενέ Γκουντ. Έχω πολλές τέτοιες φίλες και φίλους. Έχω και μετανάστες φίλους. Πρόσφατα γνώρισα και έναν Πέρση, που ξέφυγε από εκεί. Με νοιάζει πολύ. Δεν θα τους πυροβολήσετε κι εδώ.
Στο Κάιν του Ζοζέ Σαραμάγκου υπάρχει ένα απόσπασμα που η γυναίκα του Ιώβ λέει στον άντρα της: «Άκουγα πάντα τους γεροντότερους να λένε πως τα τεχνάσματα του διαβόλου δεν επικρατούν πάνω στο θέλημα του Θεού, όμως τώρα αμφιβάλλω αν είναι τόσο απλά τα πράγματα. Το πιθανότερο είναι πως ο Σατανάς είναι ένα όργανο του Κυρίου, επιφορτισμένο να φέρει σε πέρας τις βρώμικες δουλειές που ο Θεός δεν μπορεί να υπογράψει με το όνομά του.»
Αντίστοιχα, κάθε σπιθαμή της Δύσης σήμερα αποτελεί ηθικό αυτουργό των εγκλημάτων που διαπράττονται κατά της υπόλοιπης ανθρωπότητας. Κανείς μας δεν είναι πραγματικά αμέτοχος· τα χέρια μας στάζουν αίμα και επιβολή.
Αυτό βέβαια θα το έλεγε κάποιος που πιστεύει στον Θεό της Δύσης. Εγώ είμαι άθεη.
Το όνομά της ήταν Ρενέ Γκουντ και ήταν καλή και αθώα.
Φωταγωγοί
