Η επικείμενη συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Σι Τζινπίνγκ θα είναι μια κρίσιμη δοκιμασία όχι μόνο για τις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας, αλλά και για δύο εντελώς διαφορετικές αντιλήψεις περί ισχύος. Από τη μία πλευρά βρίσκεται ένας Αμερικανός πρόεδρος που λειτουργεί μέσα από παρορμητικές κινήσεις, θεαματικές ανακοινώσεις και βραχυπρόθεσμες πολιτικές ανάγκες. Από την άλλη, ένας Κινέζος ηγέτης που εντάσσεται σε μια παράδοση μακροπρόθεσμου στρατηγικού σχεδιασμού, όπου η υπομονή, η προετοιμασία και η εκμετάλλευση των λαθών του αντιπάλου είναι εκφάνσεις δύναμης.
Τα πρόσφατα παραδείγματα της αμερικανικής πολιτικής δείχνουν αποφάσεις που παράγουν μεγαλύτερα προβλήματα από εκείνα που υποτίθεται ότι επιλύουν. Οι δασμοί που επιβλήθηκαν στο όνομα μιας εμπορικής «έκτακτης ανάγκης» δεν περιόρισαν το εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ· αντίθετα, αυτό κατέγραψε νέο ρεκόρ. Αντίστοιχα, ο πόλεμος εναντίον του Ιράν, που παρουσιάστηκε ως επίδειξη αποφασιστικότητας, δεν εξάλειψε την ιρανική απειλή. Η Τεχεράνη εξακολουθεί να διαθέτει μέσα αντιποίνων, ενώ ο έλεγχος ή η απειλή ελέγχου των Στενών του Ορμούζ έχει προκαλέσει ένα τεράστιο ενεργειακό σοκ διεθνώς.
Το κοινό στοιχείο αυτών των κινήσεων είναι η απουσία στρατηγικής. Οι αποφάσεις λαμβάνονται ως πράξεις πίεσης ή θεάματος, χωρίς επαρκή υπολογισμό των συνεπειών. Η λογική της άμεσης πολιτικής νίκης υπερισχύει της ανάλυσης του πώς θα αντιδράσουν οι αντίπαλοι, ποιες εναλλακτικές διαθέτουν και τι κόστος μπορεί να επιβάλουν.
Η επικείμενη σύνοδος με τον Σι Τζινπίνγκ πραγματοποιείται ακριβώς μέσα σε αυτό το πλαίσιο. Ο Τραμπ χρειάζεται μια επιτυχία περισσότερο από τον Κινέζο ομόλογό του. Έχει ήδη καθυστερήσει τη συνάντηση λόγω των επιπλοκών του πολέμου με το Ιράν, και εμφανίζεται πρόθυμος να προσφέρει χειρονομίες καλής θέλησης για να διατηρήσει ανοιχτό τον δρόμο προς μια συμφωνία. Αυτή η ανάγκη τον τοποθετεί εξαρχής σε μειονεκτική θέση. Ο Σι μπορεί να περιμένει, παρακολουθώντας τον αντίπαλό του να επιβαρύνεται από τα δικά του λάθη.
Εδώ αποκτά σημασία η αναφορά στον Σουν Τζου. Η κεντρική ιδέα της Τέχνης του Πολέμου δεν είναι η βία, αλλά η υπεροχή της στρατηγικής πριν από τη μάχη. Η νίκη κερδίζεται συχνά προτού αρχίσει η σύγκρουση, όταν η μία πλευρά έχει κατανοήσει καλύτερα το πεδίο, τον αντίπαλο και τον χρόνο. Η Κίνα, παρά τα δικά της προβλήματα, έχει οικοδομήσει μια πολιτική κουλτούρα που δίνει βαρύτητα στον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό. Οι Ηνωμένες Πολιτείες του Τραμπ, αντίθετα, εμφανίζονται εγκλωβισμένες σε μια πολιτική των εντυπώσεων.
Η διαφορά αυτή αντανακλά δύο τρόπους διακυβέρνησης. Ο Τραμπ προτιμά συμβούλους που επιβεβαιώνουν τα ένστικτά του, απορρίπτοντας την τεχνοκρατική προειδοποίηση ως εμπόδιο ή αδυναμία. Η στρατηγική, όμως, απαιτεί ακριβώς το αντίθετο: δυσάρεστες αλήθειες, ψυχρή αποτίμηση κινδύνων και ικανότητα αυτοπεριορισμού. Χωρίς αυτά, η ισχύς μετατρέπεται σε αυτοπαγίδευση.
Η αμερικανοκινεζική συνάντηση του Μαΐου, επομένως, δεν είναι απλώς μια διπλωματική επαφή. Είναι μια αντιπαράθεση ανάμεσα στην πολιτική του στιγμιαίου εντυπωσιασμού και στην πολιτική της στρατηγικής υπομονής. Αν ο Τραμπ προσέλθει αναζητώντας μια επικοινωνιακή νίκη, ενώ ο Σι προσέλθει με επίγνωση των αμερικανικών αδυναμιών, το αποτέλεσμα είναι πιθανό να γείρει υπέρ του Πεκίνου.
