Καπιταλισμός

15
09

Οι φυσικές καταστροφές είναι κοινωνικά και ταξικά γεγονότα

Το λήμμα της Wikipedia για τον τυφώνα Mitch, που σάρωσε την Κεντρική Αμερική, το 1998, γράφει: «Από τις 29 Οκτωβρίου έως τις 3 Νοεμβρίου, ο τυφώνας Μitch προκάλεσε ιστορικών διαστάσεων βροχοπτώσεις στην Ονδούρα, τη Γουατεμάλα και τη Νικαράγουα, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για 75 ίντσες βροχής… Σχεδόν 11.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και περισσότεροι από 11.000 ήταν αγνοούμενοι μέχρι το τέλος του 1998. Επιπλέον, 2,7 εκατομμύρια άνθρωποι έμειναν χωρίς σπίτι».
04
09

Ένας τρελός κόσμος: ο καπιταλισμός και η επιδημία ψυχικών ασθενειών

Η ψυχική ασθένεια αναγνωρίζεται πλέον ως μία από τις μεγαλύτερες αιτίες ατομικής δυστυχίας στις σύγχρονες κοινωνίες και πόλεις της Δύσης, συγκρίσιμη με τη φτώχεια και την ανεργία. Για παράδειγμα, στο Ηνωμένο Βασίλειο ένας στους τέσσερις ενήλικες έχει διαγνωσθεί με ψυχική ασθένεια και τέσσερα εκατομμύρια άνθρωποι λαμβάνουν αντικαταθλιπτικά κάθε χρόνο. «Ποιό μεγαλύτερο κατηγορητήριο ενός συστήματος θα μπορούσε να υπάρξει από μια επιδημία ψυχικών ασθενειών;». Οι εμπειρίες της κοινωνικής απομόνωσης και αποξένωσης, της ανισότητας, της ιδεολογίας του υλισμού και του ίδιου του νεοφιλελευθερισμού, θεωρούνται σήμερα σημαντικές γενεσιουργές αιτίες για τις ψυχικές διαταραχές κι αυτό αντικατοπτρίζεται στους τίτλους πολλών πρόσφατων άρθρων και ομιλιών επί του θέματος από πολλούς ψυχοθεραπευτές και περιλαμβάνουν συζητήσεις για το αν ο «νεοφιλελευθερισμός είναι επικίνδυνος για την ψυχική υγεία» και αν «είναι ο νεοφιλελευθερισμός που μας κάνει να αρρωστήσουμε»;
12
08

Ναόμι Κλάιν: Χρειαζόμαστε ένα σχέδιο, όχι ένα εμπορικό σήμα

Η Δεξιά έχει ένα ολιστικό όραμα για να πραγματοποιήσει την κυριαρχία σε κάθε επίπεδο, πάνω στους ανθρώπους και πάνω στον πλανήτη. Είναι ένας «πάρτα-όλα-υπερ-ατομικισμός». Οι προοδευτικοί και οι άνθρωποι της Αριστεράς δεν ήταν αρκετά σαφείς για το ποιος είναι ο συνδετικός ιστός αυτού που θέλουμε και για το πόσο καλά συνδέονται οι ιδέες μας. Έχουμε πολλή δουλειά να κάνουμε.
20
06

Γιατί ο Καπιταλισμός δημιουργεί άσκοπες δουλειές

Το 1930, ο Τζων Μέυναρντ Κέυνς, προέβλεψε ότι η τεχνολογία θα είχε προχωρήσει τόσο πολύ ως το τέλος του αιώνα, ώστε χώρες όπως η Μεγάλη Βρετανία ή οι ΗΠΑ, θα κατόρθωναν να καθιερώσουν την 15ωρη εβδομάδα εργασίας. Έχουμε κάθε λόγο να πιστεύουμε ότι είχε δίκιο. Με τεχνολογικούς όρους, πραγματικά θα μπορούσαμε να πετύχουμε κάτι τέτοιο. Όμως αυτό δεν συνέβη. Αντ' αυτού, η τεχνολογία έχει γιγαντωθεί, αν μη τι άλλο, για να σκαρφίζεται τρόπους για να μας κάνει όλους να δουλεύουμε περισσότερο. Προκειμένου να το πετύχει αυτό, θα έπρεπε να δημιουργηθούν δουλειές, που στην ουσία είναι άσκοπες. Πολλές χιλιάδες άνθρωποι, πρωτίστως στην Ευρώπη και στη Βόρεια Αμερική, αναλώνουν το σύνολο του εργασιακού τους βίου, εκτελώντας καθήκοντα που ενδόμυχα πιστεύουν ότι δεν χρειάζεται πραγματικά να υπάρχουν. Η ηθική και πνευματική ζημιά από αυτές τις καταστάσεις, είναι βαθειά. Είναι μία πληγή στην συλλογκή μας ψυχή. Ωστόσο, επί της ουσίας, κανείς δεν μιλά γι' αυτό.
15
02

Μπορεί ν’ ανανεωθεί ο (ελληνικός) καπιταλισμός;

Γιατί τόση εμπιστοσύνη εκ μέρους της Αριστεράς στην ικανότητα του καπιταλισμού να ανανεωθεί; Πρόκειται στην πραγματικότητα για ευρωπαϊκό φαινόμενο και όχι απλά ελληνικό. Σε μας έκανε πρόσφατα την εμφάνισή της η θεωρία του “ελατηρίου”: η οικονομία συμπιέστηκε, πού θα πάει θα εκτιναχθεί! Υπάρχει και “μαρξιστική” θεμελίωση: ο καπιταλισμός γνωρίζει κύκλους και μέσα από την ύφεση και τη μείωση του εργατικού κόστους αναζωογονείται! Πρόκειται, βέβαια, για μια προσέγγιση που μας καλεί να αναβάλουμε τα κοινωνικά αιτήματα, αλλά και να αγνοήσουμε τα οξυνόμενα και επείγοντα περιβαλλοντικά προβλήματα.
24
12

Ντέιβιντ Χάρβεϊ: «Δεν υπάρχει τρόπος να αλλάξεις τον κόσμο αν δεν αλλάξεις τις ιδέες σου!»

Δεν είναι δυνατόν να αλλάξεις τον κόσμο αν δεν αλλάξεις τις ιδέες σου. Έτσι, ένα από τα καθήκοντα που θα έθετα στη σημερινή κατάσταση, θα ήταν να προσπαθήσω να βοηθήσω τους ανθρώπους να αντιληφθούν τη φύση της κοινωνίας που παράγει έναν κόσμο δυσαρέσκειας, απογοήτευσης και ματαίωσης. Το να προσπαθήσω να δώσω ένα πλαίσιο κατανόησης μέσα στο οποίο οι άνθρωποι να μπορούν να εντοπίσουν τη φύση του προβλήματος, αποτελεί για μένα ένα σημαντικό κομμάτι της πολιτικής πάλης. Αυτό που βλέπουμε γύρω μας, αυτή τη στιγμή, είναι μια σειρά από παρανοήσεις. Έτσι, για παράδειγμα, αν υπάρχει δυσφορία, οφείλεται στους μετανάστες, ή στους φτωχούς, ή σε οτιδήποτε άλλο εκτός από το κεφάλαιο. Και το κεφάλαιο έχει εξεζητημένους τρόπους να απομακρύνει τις πιέσεις από πάνω του και να τις μεταφέρει αλλού. Στο βαθμό που ελέγχει τα μίντια, την πολιτική, τη συζήτηση, είναι σε θέση να την γλιτώνει.
20
11

Η φανερή ασφυξία της μπουρζουαζίας

Ο σκοτεινός κόσμος της διεφθαρμένης μπουρζουαζίας, που φωτίστηκε από τον κινηματογραφικό φακό του Λουίς Μπουνιουέλ αλλά και του Μίκλος Γιάντσο στην ιστορική μυθοπλασία “Ιδιωτικά βίτσια, δημόσιες αρετές”, παραμένει ευπρεπώς κεκαλυμμένος στην αθέατη πλευρά της εγχώριας πολιτικής, οικονομικής και κοινωνικής σελήνης.
05
09

Όταν τα συστήματα καταρρέουν: Κοιτάζοντας πέρα από τον καπιταλισμό

Σε βάθος χρόνου, γνωρίζουμε από την ιστορία ότι και η δουλεία, και η φεουδαρχία (οι σχέσεις δούλου-αφέντη, άρχοντα-δουλοπάροικου) ως επί το πλείστον καταργήθηκαν. Μήπως ο καπιταλισμός, η σχέση εργοδότη-εργαζομένου, επίσης καταρρέει;
16
05

Όταν τα πράγματα καταρρέουν

Ο Anatole Kaletsky είναι διακεκριμένος οικονομολόγος και δημοσιογράφος. Έχει αρθρογραφήσει για τον Economist, τους Financial Times, τους Times του Λονδίνου, το Reuters, ενώ έχει συγγράψει το «Καπιταλισμός 4.0: Η γέννηση μιας νέας οικονομίας ως επακόλουθο της κρίσης», ως μια μετακεϋνσιανή ανάλυση της κρίσης. Ο Kaletsky χωρίζει τον καπιταλισμό σε τέσσερα χρονικά διαστήματα, με άδηλο τον τρόπο με τον οποίο θα καταλήξει η τωρινή του κρίση. Σύμφωνα με τον αρθρογράφο, ο δογματισμός της αλάνθαστης αυτορρύθμισης της αγοράς δεν υφίσταται. Τι θα αντικαταστήσει αυτή την αφήγηση; Ο Kaletsky προσπαθεί να απαντήσει. Χωρίς φυσικά το commonality.gr να ταυτίζεται με τις απόψεις του, είμαστε βέβαιοι/ες πως η Ριζοσπαστική Αριστερά πρέπει να ανοίξει το διάλογο για τις προϋποθέσεις μιας μετακαπιταλιστικής συνθήκης.